December 2010
26 posts
8 tags
Noel Gecesi Kâbusu
Ünlü yönetmen Tim Burton’un yazarı ve yapımcısı olduğu meşhur filmiydi Noel Gecesi Kâbusu. Hortlaklar Diyarı’nda kendi saltanatını süren, upuzun, ipince bir iskelet yaşamaktadır. Adı Jack İskeletington. İnsanları ürkütüp korkutmaktan sıkılan Jack, mezarlıklarda sürdürdüğü kasvet dolu hayatına bir renk katmak istemektedir. Yine sıkıntı içinde dolaştığı bir gün, kocaman bir ağacın gövdesine...
11 tags
Camondolar
İstanbul’un en bilinen caddelerinden birisidir Bankalar Caddesi. Osmanlı İmparatorluğu’nun son döneminde fazlasıyla önem kazanan bu cadde, deyim yerindeyse bir devrin sona erip yeni bir dönemin başladığı yerdir. Caddenin başlangıç noktasının bir üst sokağında Karaköy ve çevresinin karakteristik imarını yaratan bir ailenin (bugün otel olan) yazıhanesi bulunur. Meşhur Camondo ailesi. İstanbul...
9 tags
Sıradan Bir Cinayet
Polisiye söz konusu olduğunda hep bir gizem aranır, büyük çoğunluğunda vardır da. Oysa kimi zaman en karmaşık gibi görünen cinayetler bile sıradan olabilir. Zira Capek’in de belirttiği gibi, “sokakta yürüyen her insan gizemlidir.” OkuyanUs yayınlarının Ex-Libris dizisinin dördüncü ve en yeni kitabı, tüm dünyanın kullandığı “robot” kelimesini borçlu olduğumuz Çek yazar Karol Capek’e ait....
8 tags
Kanal Kentlerinde
“Yirmi üç yıldır başkalarının olan ülkelerde yaşıyorum. İsveç’te, Almanya’da, bir süre kalmaya gittiğim her ülkede bir ‘ziyaretçi’yim. Kendim de böyle hissediyorum. Bir ‘misafir’ değil, bir ‘ziyaretçi’. Sessiz bir ziyaretçi. Başka bir şey değil. Kendi ülkeme gittiğim zaman neyim? Orada da bir ‘ziyaretçi’ değil miyim?” Bu satırların yazarı ‘50 Kuşağı’nın usta öykücüsü Demir Özlü. Özlü, yıllar...
10 tags
Masallar
Çin Masalları / Mısır Masalları / Moğol Masalları / Eskimo Masalları Bilhassa efsanevi Kafka çevirilerinden ve Almancadan yapılan diğer çevirilerden bilinen Kâmuran Şipal, bu kez dört önemli derleme ve çeviriyle buluşuyor okurlarıyla. Çin Masalları, Mısır Masalları, Moğol Masalları, Eskimo Masalları adını taşıyan masallarla Şipal, kadim medeniyetlerden uzak diyarlara, Orta Asya...
9 tags
Oyunun Kuralı
Her ne kadar savaş meydanlarında çoğunlukla erkeklerin mücadelesine aşina olsak da, bir mücadele durumunda kadınların gözü karalığı, daha doğrusu sınır tanımazlığı bilinen bir gerçektir. Oyunun Kuralı, kadınların hemcinslerine karşı verdiği savaşı modern hayata ve aile içine taşıyor. Amerikan’ın ünlü aile şirketi Kruger - Brent üzerinden aile içi çekişmeleri anlatan kitap, aslında Sidney...
11 tags
Ucube Bedenlerin Fenomenolojisi
Bir dönem Türk haber programlarında ne çok çıkardı, sakallı kadınlar, kurt çocuklar, fil adamlar, ellerini ayak gibi kullanarak yürüyen insanlar, kendi ebeveynleri tarafından zincire bağlanmış çocuklar, dev adamlar, cüceler… Kimilerini rahatsız eden bu haberler, kimi izleyicilerde de farklı bir “eğlencelik” izlenimi uyandırıyordu. Aslında bu garip görünümlü insanların, teşhiri ve eğlencelik...
9 tags
Sultanın Zindanında
Son zamanlarda okuyabileceğiniz en sıradışı ve ilginç tarih kitaplarından biri Sultanın Zindanında. Tahmin ettiğiniz gibi, Osmanlı zindanlarının tarihi geçmişini, mimari özelliklerini veya hangi şehirde kaç zindan var kimler tutsak edildi gibi envanter kayıtlarını da vermiyor. 16. yüzyılda Osmanlı zindanlarında tutuklu olarak kalmış bir elçilik heyetinin yaşadıkları anlatılıyor. Üstelik...
9 tags
Bir Kur’an Şâiri
İstiklâl Marşı dolayısıyla hafızalarımızda Milli Şair unvanıyla yer alır Mehmet Âkif Ersoy. Ersoy’un farklı bir unvanı da Kur’an Şairi olmasıdır. Mehmet Âkif Ersoy, Sefahat, Çanakkale Şehitlerine, İstiklâl Marşı gibi büyük eserlerin haricinde, Kur’an Meâli de kaleme alımıştır. 21 Şubat 1925 tarihinde, Kur’an-ı Kerîm’in Türkçe tercüme ve tefsiri için, 53 imzalı önergenin TBMM’de kabul...
7 tags
Gündüz Hırsızları
Yaşar Kemal, Gündüz Hırsızları’nın önsözünde Gazne Soysal’la tanışıklıklarını şu satırlarla anlatıyor: “Gazne Soysal’la buluşunca hep edebiyat konuşuyorduk… Yedi yıl kadar önce Selanik’e gittiğimde beni Gazne karşıladı. O sıralar Selanik’te başkonsolostu… İkimize de Selanik cennet oldu, ver gitsin edebiyata. Hastalığı çoktan başlamış o zaman, ama bana söylemedi. Selanik’ten Ankara’ya...
7 tags
Karikatürler
Bazen kalem kılıçtan keskindir, sözü hepimizin bildiği bir sözdür. Hele ki bu kalem bir şeyler çizmek için kullanılmışsa, jilet kadar keskin olabilir. Karikatüristlerin kalemi de bu kadar keskin olmak zorundadır çoğu zaman. Çünkü izahı sayfalar tutan meseleleri, en aza indirgeyerek, son derece vurucu bir şekilde anlatmaktır karikatüristin sorumluluğu. Bu kadar ağır bir yük taşıyan...
8 tags
Beyaz Yakalının Seyir Defteri
Uzun süredir aynı kurumda çalışıyorsanız, aradan geçen zamanda planladığınız konuma gelip gelmediğinizi sorun kendinize. Peki, başarılı olmak için neler yaptınız? Belki de sevdiğiniz bir işte çalışmıyorsunuz bile. İşe girerken, “iş olsun” diye girdiyseniz vay halinize. Satmanız gereken Ferrari’yi almak için doğru adımı atmanız gerek. Nispeten büyük kurumlarda çalışan veya çalışmak...
8 tags
Che’nin Yasadışı Benliği
Önce Peter Carey’nin karışık kurgulu romanların yazarı olduğunu hatırlatmakta fayda var. Che’nin Yasadışı Benliği de bunlardan biri. New Yorklu anneannesinin Victoryen tarzda büyütmek istediği bir çocuktur Che. Haliyle saygıdeğer, saf, temiz olmalı veya böyle görünmelidir. Harvard’da öğrenciyken radikal gençlik hareketlerinde liderlik yapmış ve eylemlerini hâlâ sürdürmeleri sebebiyle ABD...
7 tags
Firarperest
“O kadar derin yarası var ki herkesin, o kadar çok sızı göğüs kafesimizde. Buna rağmen şefkatle, anlayışla davranamıyoruz birbirimize. Bir hırçınlık, bir kızgınlık var üzerimizde. Halbuki kırgın olduğumuz her kim varsa, o da en az bizim kadar yaralı… Bunu bir anlayabilsek keşke.” Sözleriyle sesleniyor okurlarına Elif Şafak, yeni kitabı Firarperest’in sayfalarında. Gördüğü şiddet karşısında...
10 tags
Sanat Manifestoları
Sanat tarihinin en hareketli, sanayi devriminin, savaşların ve diğer gelişmelerin de etkisiyle, en hızlı yüzyılı hiç şüphesiz 20. yüzyıldır. Bu dönemin en sahici, ses getiren belgeleri ise elbette sanat manifestolarıdır. Sürrealistler, dadacılar, püristler, nice avangard akımlar sanat manifestolarını kaleme alırken siyasetin, dönem ahlakının, felsefenin şifrelerini de içeren metinler...
12 tags
Dresden Dosyaları / Fırtına Büyücüsü - Kurtadamlar
Harry Blackstone Copperfield Dresden; işler tuhaflaştığında, geceleri size çarpan bir şey ışıkları yaktığında, garip sesler duyduğunuzda, paranormal hadiseler size musallat olduğunda bildiğiniz daha iyi birisi yoksa, size yardım edecek kişinin adı bu. Numarası ise Chicago telefon rehberinde var. Kendisi bir dedektif değil, bir büyücü. Yanlış okumadınız, alanında uzman kötü ruhları kovan,...
7 tags
Deli Bal
Deli bal, çok az yenildiğinde sinir bozukluklarına iyi gelen, çok yenildiğinde ise merkezi sinir sisteminde felçlere neden olan bir bal türüymüş. Pelin Buzluk’un Tanrı, varlık, korku, inanç ve tek biçimlilik üzerine kurulu öykülerini içeren Deli Bal kitabı isminin hakkını veriyor. Kitaptaki ilk öykü Sürek’te uzun zaman sonra aydınlık sokakları, meydanları adımlıyor bir adam. Senelerdir aynı...
7 tags
Al Çiçeğin Moru
“Necdet Bey’le Neriman Hanım’ın buluşmaları Ataköy Beşinci Kısım’da gerçekleşti. Aslında birbirlerini tanımıyorlardı ama, öldükleri için aynı cami avlusunun musalla taşlarında yatarlarken tanışmış oldular.” Sevinç Çokum’un insanın içini “bir garip” eden öykü kitabı Al Çiçeğin Moru, bu cümlelerle başlıyor. Satır satır hüzün ve kahramanların yalnızlığının sindiği nahif öyküler bunlar. Artık...
9 tags
Kır Kurdu Kitap Kurdu
Son günlerin, belki de ayların en önemli televizyon olayı, seslendirmesini Tarkan’ın yaptığı “Büyük Göçler” programı oldu. 7’den 70’e birçok insan, kuşundan balığına, zürafasından aslanına, timsahından zebrasına… hayvanların bütün bir ömür sergiledikleri içgüdüsel göç yollarını izliyor. Kır Kurdu Kitap Kurdu da en az sözünü ettiğimiz televizyon programı gibi, bitirmeden başından...
7 tags
Hâneberduş
Türk edebiyatının en üretken kalemlerinden Enis Batur yine içe dönük metinleriyle okurla buluşuyor. İçe dönük derken, onun ifadesiyle belki de “iç bükey” demek gerek. Yıllar önce Kediler Krallara Bakabilir isimli denemeler kitabıyla başlattığı, kişisel ansiklopedisinin sekizinci cildi Hâneberduş. İlk bölümde yer alan On Monolog’da kendi kendisiyle konuşuyor Batur, kimi yerde eleştiriyor,...
6 tags
Bir Paragraf Bir Yaşında
“Her güne bir kitap” mottosuyla yeni yayınlanan kitaplar hakkında tanıtım / eleştiri yazılarını paylaştığım ve yola okuryazar olarak çıkıp, bir süre sonra birparagraf’a evrildiğimiz uzun yolun ilk virajını bugün kat ettik. Yani birparagraf bugün itibariyle 1 yaşında.
Aradan geçen bir yıllık zamanda, sadece yeni yayınlanan kitaplar hakkında, birçoğu yıllardır yayın yapan kitap...
8 tags
Anılarımda Yaşayanlar
Günlük yazılarında geniş bir ıskalada yazar Doğan Hızlan. Ağırlığı kültür sanat olaylarının oluşturduğu bu ıskala hayata dair her konuyu içerir. Doğal olarak ölüm de bunların içindedir. Hızlan, Behçet Necatigil’den aldığı ilham ile edebiyata, sanata, hattâ hayata emek harcamış herkesin hakkını verme taraftarıdır ve bu isimlerin bir gün unutulmalarını istemez. Şair, yazar, akademisyen,...
8 tags
Şafak Türküsü
“beni burada arama anne/ kapıda adımı sorma/ saçlarına yıldız düşmüş/ koparma anne/ ağlama…” dizelerinin şairi Nevzat Çelik’in adı, Şafak Türküsü gibi birçok şiirinin Ahmet Kaya tarafından bestelenmesiyle milyonlara ulaştı. Cezaevinde verdiği bir röportajda, yangının tam ortasında, hem de hiç yakınmadan yananları, etiyle, kanıyla, özlemleri, kavgaları ve umutlarıyla duyurmak istediğini...
10 tags
Atanmış Erkek
Aslında Türkiyeli bir yazar Moris Farhi, yıllardır İngiltere’de yaşamasına rağmen. Ankara doğumlu Musevi yazar, dünyanın “azınlıklar”ını romanlarında tüm çıplaklığıyla, derinlerde kalan yönleriyle aktarmasıyla tanınıyor. Kimi zaman Varlık Vergisi yüzünden sürgün bir Musevi’yi, kimi zaman İkinci Dünya Savaşı’nda yer yer soykırıma uğramalarına rağmen kimsenin hatırlamadığı çingeneleri konu...
8 tags
Juliet Çıplak
Müzik ve futbol tutkusunu yazı dünyasının ana eksenine oturtan Nick Hornby işin doğal uzantısı fanatizmi ve hayranlık duygusunu merkeze alıyor bu kez. Nick Hornby’nin yeni kitabı Juliet Çıplak, Tucker Crowe adında bir müzisyene duyulan hayranlığın gölgesinde geçen bir hayat üzerinden ilerliyor. Duncan bu işi o kadar abartmış ki tek meselesi, Juliet albümünden sonra ortalarda görünmeyen...
7 tags
Serçe Parmağı
Birbirinden tuhaf insanların, daha doğrusu garip ayrıntıları dert edindiği için tuhaf karşılanabilecek insanların toplandığı bir öykü kitabı Serçe Parmağı. İntihar etmek için ilmeği boynuna geçirdiğinde duvarın köşesindeki örümcek ağını temizlemek için intiharı erteleyen bir adam. Elimizdeki serçe parmağının, gerçekten serçelerin konması için yaratıldığına inanıp bütün gününü bunun için...